Aktualności:
2012 VIII 21 Przypomnienie o tradycjach drukarskich w Supraślu
Współczesna rekonstrukcja warsztatu drukarskiego z XVI wieku po raz pierwszy została zaprezentowana podczas sobotniej wizyty patriarchy Kiryła w monasterze w Supraślu. To nieprzypadkowe miejsce dla takiej prezentacji. Monaster supraski był jednym z największych ośrodków słowiańskiego piśmiennictwa i wschodniosłowiańskiej kultury duchowej. Poprzez ród Chodkiewiczów, ściśle z Supraślem powiązany jest Zabłudów i działająca tutaj w XVI wieku drukarnia.
Inicjatywa zrekonstruowania warsztatu zrodziła się w drukarni Orthdruk. Na pierwszych odbitych na nim kartach jest strona z "Jewangelia Uczitielnoho" oraz tekst okolicznościowy poświęcony wizycie patriarchy Kiryła, w którym także są wspomniani drukarze Iwan Fidorow, Piotr Mścisławiec oraz ich pomocnik archidiakon supraski Jefstafij. Na kartach pamiątkowe podpisy złożyli patriarcha Kirył i metropolita Sawa. Patriarcha nie krył wzruszenia. - Szczerze mnie uradowaliście – mówił.
Supraśl i Zabłudów leżały w dobrach Chodkiewiczowskich. Członkowie tego znamienitego rodu byli wieloletnimi opiekunami monasteru supraskiego, a jeden z nich Grzegorz, został też fundatorem drukarni zabłudowskiej. Wiek XVI to czasy działalności znamienitych, a zarazem pierwszych na naszych ziemiach, drukarzy - Iwana Fidorowa i Piotra Mścisławca. Na Podlasie sprowadził ich właśnie Grzegorz Chodkiewicz. To oni, w 1569 roku, w drukarni zabłudowskiej, dokonali wiekopomnego dzieła – wydrukowali "Jewangelije Uczitielnoje", czyli zbiór homilii i ewangelicznych pouczeń na poszczgeólne tygodnie i święta, oraz "Psałtyr s Czasosłowcem", zawierający między innymi utwory hymnograficzne, tabele paschalne. "Jewangelije Uczitielnoje" wywarło wielki wpływ na prawosławnych, zarówno w Wielkim Księstwie Litewskim, jak i daleko poza jego granicami, łącznie z Moskwą i Bałkanami. To Korona i Wielkie Księstwo Litewskie dały światu pierwszy druk cyrylicki w ogóle. Pierwsze cztery książki wydrukowane cyrylicą ukazały się w Krakowie, w drukarni Szwajpolta Fiola. Były to "Oktoich" (1491) i "Triod Cwietnaja i Postnaja" (1493).
Warsztat będzie się znajdował w Białymstoku, w drukarni Orthdruk, tutaj w najbliższym czasie, powstanie mała wystawa poświęcona drukarstwu.
(nk),
fot. www.pravoslavie.ru
Wasze opinie:
W najnowszym numerze:
Nagrody Księcia Ostrogskiego przyznane 
Kilkunastoosobowa Kapituła Nagrody Księcia Konstantego Ostrogskiego, obradująca po raz 31 pod kierunkiem posła Eugeniusza Czykwina, redaktora naczelnego Przeglądu Prawosławnego, przyznała 11 stycznia nagrody za wybitne osiągnięcia w dziedzinie rozwoju duchowości, myśli i kultury prawosławnej oraz działania na rzecz jednoczenia chrześcijan. Nagrodzono już 128 osób i instytucji z wielu krajów i kilku kontynentów, w tym hierarchów, teologów, muzyków, ikonopisców, pisarzy, architektów, slawistów, historyków. Nagroda nie zna granic państwowych i konfesyjnych. W tym roku laureatami zostali: (więcej...)
Piękny jubileusz 
Aleksander Naumow, a dla wielu z nas Alik, ukończył 70 lat. By uczcić profesora światowej klasy – tak jubilata określił arcybiskup Jakub – do Supraśla przybyło całe grono polskich slawistów, z których większość to uczniowie Alika. Głównym akcentem jubileuszu była konferencja naukowa, w czasie której zaprezentowano referaty przygotowane do specjalnego, dziesiątego tomu Latopisów Akademii Supraskiej „Wieniec Chwalenija. Studia Ofiarowane Profesorowi Aleksandrowi Naumowowi na jubileusz 70-lecia”. W czasie wystąpień, w konferencji uczestniczyli m.in. prof. prof. Teresa Chyczewska-Hennel, Tomasz Kempa, Mirosław Piotr Kruk, Jan Stradomski, Marzanna Kuczyńska – naukowcy często odwoływali się do dorobku naukowego profesora Naumowa, podkreślając jego ogromny wkład w badania cerkiewnosłowiańskiej literatury. (więcej...)
Czyja ulica? 
W kwietniu 2018 roku Rada Miasta Białystok głosami radnych Prawa i Sprawiedliwości, którzy mieli wówczas większość w Radzie, jednej z ulic w Białymstoku nadała imię mjr. Zygmunta Szendzielorza ps. „Łupaszka”. Decyzja podzieliła białostoczan, gdyż dla wielu, nie tylko prawosławnych, mieszkańców regionu, także mniejszości litewskiej, Łupaszka to zbrodniarz. Po wyborach samorządowych Rada Miasta już w nowym składzie zmieniła nazwę ulicy na „Podlaską”. Uchwałę w tej sprawie w listopadzie ubiegłego roku uchylił wojewoda podlaski, a jego decyzję Rada zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, który podejmie ostateczną decyzję. (więcej...)
Ustawa o wolności wolność odbiera 
W nocy z 26 na 27 grudnia 2019 roku parlament Czarnogóry na wniosek Rady Ministrów uchwalił ustawę „O wolności wyznania i statusie prawnym wspólnot religijnych”, odrzucając wszystkie 253 poprawki, w tym 117 zaproponowanych przez Serbską Cerkiew Prawosławną. Za przyjęciem aktu głosowało 45 posłów, czyli wszyscy, którzy uczestniczyli w posiedzeniu. Nie było głosów sprzeciwu i wstrzymujących się, ponieważ rozpatrywanie ustawy odbyło się po bójce i zatrzymaniu przez policję wszystkich posłów opozycji, którzy próbowali nie dopuścić do przyjęcia regulacji prawnej, naruszającej prawa kanonicznej Cerkwi prawosławnej w Czarnogórze. Głosowanie przeprowadzono przy masowych protestach, które ogarnęły cały kraj. Manifestacje odbywały się w stolicy, Podgoricy, a także w największych czarnogórskich miastach, w Nikšiciu, Pljewlji, Barze, Budwie, Bijelo Polje, Berane, Kotorze. (więcej...)