Aktualności:

2015 I 10 Nagrody im. Ksiecia Konstantego Ostrogskiego przyznane

Za zasługi w rozwoju myśli, kultury i duchowości prawosławia oraz działalność na rzecz jednoczenia chrześcijan – taka jest formuła Nagrody im. Księcia Konstantego Ostrogskiego, przyznawanej przez miesięcznik "Przegląd Prawosławny". Kapituła, której przewodniczył redaktor naczelny Eugeniusz Czykwin, zebrała się 10 stycznia już po raz dwudziesty szósty. Laureatów wyłoniono po dyskusji z szerokiego grona godnych kandydatów. Zostali w nimi w tym roku monaster św. Mikołaja w Gródku na Ukrainie z przełożoną ihumenią Michaiłą, prof. Goran Janićijević, serbski ikonopisarz, białoruski pisarz Aleksander Wielko, o. Heikki Huttunen i Helena Pavinski z fińskiej Cerkwi prawosławnej, związana z Uniwersytetem w Białymstoku historyk Irena Matus oraz, na ręce kierującego redakcją Aleksandra Wasyluka, portal cerkiew.pl.

Monaster w Gródku w diecezji równieńskiej, o wielosetletniej tradycji, reaktywowany w 1993 roku, rozwija się niezwykle prężnie. Skupia w tej chwili 140 mniszek, wytrwale pracujących nad umocnieniem kanonicznej wiary w zachodniej części kraju, rozwijających pracę oświatową, kulturalną, charytatywną, podtrzymujących przy tym bliskie więzi z prawosławiem w Polsce. Promieniuje jako wzór chrześcijańskich postaw w niełatwych warunkach, w czym niemała jest osobista zasługa matuszki Michaiły.

Prof. Goran Janićijević jest prorektorem belgradzkiej Akademii Sztuki Cerkiewnej i dziekanem katedry fresków na tej uczelni, autorem malowideł w ponad czterdziestu cerkwiach w Serbii, Bośni i Hercegowinie, Chorwacji, na Węgrzech, w Słowacji, Stanach Zjednoczonych, Kanadzie. Niedawno, na osobistą prośbę patriarchy Ireneusza, objął opieką projekt polichromii w kaplicy należącej do parafii św. Jana Teologa na Bacieczkach w Białymstoku. Prof. Janićijević jest nie tylko autorem nowych prac, ale jako wybitny znawca dawnej sztuki rozpisywania cerkwi pracował przy renowacji malowideł w wielu świątyniach, przywracając im dawny blask.

O. Heikki Huttunen jest obecnie przewodniczącym Fińskiej Rady Ekumenicznej, koordynatorem duszpasterstwa imigrantów i ogólniej mniejszości narodowych i etnicznych w Finlandii (nazywają go z tej racji „wielokulturowym księdzem”), w pierwszej połowie lat dziewięćdziesiątych stał na czele Syndesmosu, a w Światowej Radzie Kościołów kierował departamentem do spraw młodzieży. Helena Pavinski, której przodkowie wywodzili się z Rosji, urodziła się w Finlandii i jest przykładem osoby świeckiej całe życie zaangażowanej w sprawy Cerkwi i wytrwale na jej rzecz działającej. Oboje nagrodzeni zostali z podobnym uzasadnieniem – za pomoc, jakiej udzielili w latach osiemdziesiątych i później rodzącemu się dopiero Bractwu Młodzieży Prawosławnej, a potem naszemu pismu. I nie chodzi tu o wsparcie materialne, ale dobre podpowiedzi, wzory, ułatwienie w nawiązywaniu kontaktów w świecie, uświadamianie uniwersalnego wymiaru prawosławia.

Aleksander Wielko jest literatem, pracownikiem naukowym i redaktorem naczelnym wydawnictwa białoruskiego Egzarchatu Rosyjskiej cerkwi Prawosławnej. Pisze dla dzieci i młodzieży (dwadzieścia pięć książek o prawosławnych świętych) i dla dorosłych (historyczne prace popularnonaukowe oraz cztery tomy wywiadów i przemyśleń patriarchy Cyryla, metropolitów Hilariona, Filareta i Klimenta). Wydawnictwo, którym kieruje, blisko współpracuje z prawosławnymi wydawnictwami w Polsce, m.in. hajnowskim Bratczykiem, służąc im dużą pomocą merytoryczną.

Dr hab. Irena Matus jest autorką wielu książek, w tym cyklu poświęconego oświacie cerkiewno-parafialnej w końcu XIX i na początku XX wieku oraz cieszącej się ogromnym powodzeniem pracy etnograficznej „Lud nadnarwiański”. Kapituła chciała jednak w szczególny sposób wyróżnić jej ostatnią pracę „Schyłek unii i powrót do prawosławia w latach 30. XIX wieku w Obwodzie Białostockim”. Solidna, naukowa, oparta na nieprzebadanych dotąd źródłach monografia dotyka bolesnego, wciąż odbieranego jako niezagojona rana okresu w dziejach Cerkwi, analizuje go z dystansem i w pewnym sensie przywraca prawosławnym jako część ich historii.

Portal internetowy cerkiew.pl działa od . Nie jest oficjalną stroną Cerkwi w Polsce. Powstał jako oddolna inicjatywa grupy świeckiej młodzieży, poszukującej, w nowoczesnej formie, szybkich rzetelnych informacji o prawosławiu i życiu Cerkwi na świecie. Zamieszcza także reportaże, wywiady, artykuły publicystyczne, porady itp. Dziesięć lat temu powołano portal orthphoto.net, które łączy osoba założyciela, Aleksandra Wasyluka. Dzięki jego umiejętnościom, sprawności organizacyjnej, zdolności do nawiązywana i podtrzymywania szerokich kontaktów, portal cerkiew.pl wyrósł na podstawowe źródło wiedzy o prawosławiu w Polsce i na świecie.
Dorota Wysocka

Wasze opinie:



W najnowszym numerze:

Nagrody Księcia Ostrogskiego przyznane - Anna Radziukiewicz
Kilkunastoosobowa Kapituła Nagrody Księcia Konstantego Ostrogskiego, obradująca po raz 31 pod kierunkiem posła Eugeniusza Czykwina, redaktora naczelnego Przeglądu Prawosławnego, przyznała 11 stycznia nagrody za wybitne osiągnięcia w dziedzinie rozwoju duchowości, myśli i kultury prawosławnej oraz działania na rzecz jednoczenia chrześcijan. Nagrodzono już 128 osób i instytucji z wielu krajów i kilku kontynentów, w tym hierarchów, teologów, muzyków, ikonopisców, pisarzy, architektów, slawistów, historyków. Nagroda nie zna granic państwowych i konfesyjnych. W tym roku laureatami zostali: (więcej...)
Piękny jubileusz - Eugeniusz Czykwin
Aleksander Naumow, a dla wielu z nas Alik, ukończył 70 lat. By uczcić profesora światowej klasy – tak jubilata określił arcybiskup Jakub – do Supraśla przybyło całe grono polskich slawistów, z których większość to uczniowie Alika. Głównym akcentem jubileuszu była konferencja naukowa, w czasie której zaprezentowano referaty przygotowane do specjalnego, dziesiątego tomu Latopisów Akademii Supraskiej „Wieniec Chwalenija. Studia Ofiarowane Profesorowi Aleksandrowi Naumowowi na jubileusz 70-lecia”. W czasie wystąpień, w konferencji uczestniczyli m.in. prof. prof. Teresa Chyczewska-Hennel, Tomasz Kempa, Mirosław Piotr Kruk, Jan Stradomski, Marzanna Kuczyńska – naukowcy często odwoływali się do dorobku naukowego profesora Naumowa, podkreślając jego ogromny wkład w badania cerkiewnosłowiańskiej literatury. (więcej...)
Czyja ulica? - Eugeniusz Czykwin
W kwietniu 2018 roku Rada Miasta Białystok głosami radnych Prawa i Sprawiedliwości, którzy mieli wówczas większość w Radzie, jednej z ulic w Białymstoku nadała imię mjr. Zygmunta Szendzielorza ps. „Łupaszka”. Decyzja podzieliła białostoczan, gdyż dla wielu, nie tylko prawosławnych, mieszkańców regionu, także mniejszości litewskiej, Łupaszka to zbrodniarz. Po wyborach samorządowych Rada Miasta już w nowym składzie zmieniła nazwę ulicy na „Podlaską”. Uchwałę w tej sprawie w listopadzie ubiegłego roku uchylił wojewoda podlaski, a jego decyzję Rada zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, który podejmie ostateczną decyzję. (więcej...)
Ustawa o wolności wolność odbiera - Andrzej Charyło
W nocy z 26 na 27 grudnia 2019 roku parlament Czarnogóry na wniosek Rady Ministrów uchwalił ustawę „O wolności wyznania i statusie prawnym wspólnot religijnych”, odrzucając wszystkie 253 poprawki, w tym 117 zaproponowanych przez Serbską Cerkiew Prawosławną. Za przyjęciem aktu głosowało 45 posłów, czyli wszyscy, którzy uczestniczyli w posiedzeniu. Nie było głosów sprzeciwu i wstrzymujących się, ponieważ rozpatrywanie ustawy odbyło się po bójce i zatrzymaniu przez policję wszystkich posłów opozycji, którzy próbowali nie dopuścić do przyjęcia regulacji prawnej, naruszającej prawa kanonicznej Cerkwi prawosławnej w Czarnogórze. Głosowanie przeprowadzono przy masowych protestach, które ogarnęły cały kraj. Manifestacje odbywały się w stolicy, Podgoricy, a także w największych czarnogórskich miastach, w Nikšiciu, Pljewlji, Barze, Budwie, Bijelo Polje, Berane, Kotorze. (więcej...)